چین با رونمایی از سانتریفیوژ CHIEF۱۹۰۰، رکورد هایپرگراویتی جهان را شکست و امکان شبیهسازی گرانش ۱۹۰۰ برابر زمین را برای پژوهشهای علمی پیشرفته فراهم کرد.
چین با تکمیل و راهاندازی یک سانتریفیوژ فوقسنگین جدید، جایگاه خود را در صدر پژوهشهای هایپرگراویتی جهان تثبیت کرد. این دستگاه که CHIEF۱۹۰۰ نام دارد، قادر است شرایطی معادل ۱۹۰۰ برابر گرانش زمین ایجاد کند و بررسی پدیدههای طبیعی را در مقیاس زمانی بسیار کوتاه ممکن سازد.
سانتریفیوژ CHIEF۱۹۰۰ توسط گروه Shanghai Electric Nuclear Power ساخته شده و نسخه پیشرفتهتری از CHIEF۱۳۰۰ به شمار میرود که تنها چند ماه پیش راهاندازی شده بود. با بهرهبرداری از این دستگاه، رکورد قبلی چین در حوزه گرانش فوقالعاده بار دیگر ارتقا یافته است.
پژوهشهای هایپرگراویتی با هدف بررسی تأثیر نیروهای گرانشی بسیار قویتر از زمین بر مواد، سازهها و موجودات زنده انجام میشود. در این روش، سانتریفیوژهای عظیم با چرخش سریع نمونهها، شرایط گرانش شدید را شبیهسازی میکنند؛ شرایطی که در طبیعت بهندرت قابل مشاهده است.
شدت هایپرگراویتی با واحد g-تن اندازهگیری میشود که ترکیبی از شتاب گرانش و جرم جسم در حال چرخش است. برای مقایسه، دستگاههای خانگی مانند خشککن لباس حداکثر حدود ۲ g-تن گرانش ایجاد میکنند، در حالی که CHIEF۱۹۰۰ توان شبیهسازی ۱۹۰۰ g-تن را دارد.
این دستگاه اکنون قدرتمندترین سانتریفیوژ جهان محسوب میشود و در مرکز آزمایشهای بینرشتهای و هایپرگراویتی دانشگاه ژجیانگ در شرق چین نصب شده است. پیش از این، رکورد جهانی در اختیار سانتریفیوژ ساختهشده توسط سپاه مهندسی ارتش آمریکا با ظرفیت ۱۲۰۰ g-تن بود که ابتدا توسط CHIEF۱۳۰۰ و سپس با CHIEF۱۹۰۰ پشت سر گذاشته شد.
این مرکز تحقیقاتی در عمق حدود ۱۵ متری زیر محوطه دانشگاه ساخته شده تا لرزشهای ناشی از فعالیت دستگاه به حداقل برسد. بودجه این مجموعه حدود ۲ میلیارد یوان اعلام شده و قرار است پذیرای پژوهشگران بینالمللی نیز باشد.
ایجاد گرانش فوقالعاده تنها برای شبیهسازی شرایط فضایی به کار نمیرود، بلکه امکان بررسی پدیدههای واقعی در مقیاس کوچک و زمان کوتاه را فراهم میکند.
برای نمونه، با شبیهسازی یک سازه کوچک در گرانش بالا میتوان تنشهایی معادل سازههای عظیم واقعی را بررسی کرد؛ پدیدههایی که در طبیعت طی دههها یا قرنها رخ میدهند.
از دیگر کاربردهای این فناوری میتوان به بررسی مهاجرت آلایندهها در خاک طی هزاران سال یا تحلیل اثر ارتعاش خطوط راهآهن پرسرعت بر زمین اشاره کرد؛ مسائلی که مطالعه مستقیم آنها در شرایط واقعی بسیار دشوار یا غیرممکن است.
ساخت و بهرهبرداری از چنین تأسیساتی نیازمند همکاری متخصصان حوزههای مختلف بوده است. سانتریفیوژهای CHIEF در سرعتهای بالا گرمای زیادی تولید میکنند و برای مدیریت آن، سامانهای پیشرفته مبتنی بر خلا، خنککننده و تهویه طراحی شده است.
این دستاورد جایگاه چین را بهعنوان یکی از پیشتازان جهانی در شبیهسازی شرایط افراطی فیزیکی تقویت میکند.
